Annette Kelm,
Tomy, przemówcie | Speak, Volumes

Zespół kuratorski: Krzysztof Pijarski & Anna Voswinckel

07.03–14.06.2026

Muzeum Sztuki Współczesnej w Krakowie MOCAK, ul. Lipowa 4

Rozdział I: Wystawa indywidualna Annette Kelm w MOCAKu

Na wystawie Speak, Volumes zaprezentowane zostaną – w przestrzeniach Galerii Alfa oraz w Bibliotece Mieczysława Porębskiego – prace Annette Kelm pochodzące z dwóch cykli: Die Bücher i Travertinsäulen Recyclingpark Neckartal.

 

W cyklu zdjęć Die Bücher Annette Kelm przedstawia okładki około 100 tomów – pierwszych lub wczesnych wydań książek, które zostały zdelegalizowane, wpisane na czarną listę, a – w niektórych przypadkach – publicznie spalone przez reżim nazistowski w latach 1933–1945. Kelm prezentuje każdą z tych książek frontalnie, na neutralnym białym tle, równomiernie oświetloną i rzucającą delikatny cień. Można powiedzieć, że są to portrety: okładka staje się twarzą, a sama fotografia – personą, ucieleśniając autora, projektanta grafiki i treść książki. W tym kontekście Annette Kelm zaprasza nas do spojrzenia na książki jako obiekty szczególnej kategorii. Obiekty nasycone sprawczością, które potrafią przenosić idee przez pokolenia i kataklizmy.

 

W cyklu Travertinsäulen Recyclingpark Neckartal Kelm sfotografowała rząd trawertynowych kolumn na przedmieściach Stuttgartu, ukryty między budynkiem, który dziś pełni funkcję zakładu recyklingu, a elektrownią przetwarzającą odpady. Kolumny zostały zamówione w 1936 roku przez miasto Berlin w kamieniołomie Lauster w Stuttgarcie jako część pomnika włoskiego dyktatora Benito Mussoliniego dla placu Adolfa Hitlera (dzisiejszy Theodor-Heuss-Platz). Projekt stolicy Rzeszy autorstwa Alberta Speera powstrzymały wojenne porażki nazistów, a czternaście piętnastometrowych kolumn wciąż stoi w tym samym miejscu, otoczonych przez postmodernistyczną architekturę spalarni śmieci. Robiąc zdjęcia kolumnom w ich otoczeniu, Kelm pozwala tym „antykom” uwolnić idee, które zostały w nie wpisane prawie 100 lat wcześniej.

Annette Kelm – urodziła się w 1975 roku w Stuttgarcie w Niemczech. Mieszka i pracuje w Berlinie. Studiowała w Hochschule für bildende Künste w Hamburgu. Otrzymała liczne nagrody i wyróżnienia, w tym Camera Austria Prize (2015), Preis der Nationalgalerie – Nagrodę Publiczności (2009) oraz Art Cologne Prize for Young Artists (2005).

Fotograficzny dorobek Annette Kelm opiera się na unikatowym spojrzeniu na społeczno-kulturową historię świata materialnego. Artystka posługuje się szerokim repertuarem motywów jako swoistym słownikiem, za pomocą którego odnosi się do konkretnych aspektów tej historii – takich jak urynkowienie obiektów designu, różne formy krytyki politycznej czy systemy wartości związane z pieniędzmi i finansami.

Wystawy Kelm gromadzą przedstawienia rzeźb florystycznych, pejzaże, portrety, fotografie budynków oraz efemerycznych obiektów o rozmaitej skali. Starannie dobrane motywy wchodzą ze sobą w relacje kolizji i kontrastu, w których obiektywne splata się z subiektywnym, codzienność z historią, a pozorna bezstronność nabiera politycznego znaczenia.

Jej praktyka czerpie z konwencjonalnych technik fotografii studyjnej: artystka pracuje z aparatem wielkoformatowym i przedstawia fotografowane obiekty na tle studyjnym. Aranżacje tworzone w jej pracowni mają często żartobliwy charakter, zachowują eksperymentalny wymiar lub sprawiają wrażenie uchwyconych przelotnych momentów. Charakterystyczne podejście Kelm do medium fotograficznego uczyniło ją jedną z czołowych postaci współczesnej fotografii w Niemczech i na świecie.

Miejsce

Muzeum Sztuki Współczesnej w Krakowie,
ul. Lipowa 4

Otwarcie wystawy

7.03.

Czas trwania

07.03—14.06.2026 r.

Bilety:

30 / 20 PLN (U / N)

Anna Voswinckel – kuratorka pracująca w Berlinie, specjalizująca się w fotografii współczesnej i mediach fotograficznych. Studiowała sztuki wizualne, kulturoznawstwo i gender studies. Od 2023 roku przez dwa lata była kuratorką programu wystaw w Camera Austria w Grazu, w ramach którego zrealizowała wystawy grupowe, na przykład składającą się z dwóch części Exposure / Double Exposure, jak również wystawy indywidualne Alexandry Leykauf, Anouk Tschanz, Any de Almeidy i Hudy Takriti. W 2020 roku wraz ze Stephanie Kiwitt i Terezą Rudolf współorganizowała 10. edycję festiwalu Fotograf w Pradze, zatytułowaną Nérovny terén / Uneven Ground. Była współzałożycielką i dyrektorką artystyczną międzynarodowego magazynu o sztuce i literaturze „Plotki – Rumors from around the Bloc”, który ukazywał się w Berlinie, Warszawie i Pradze w latach 2000–2010.

Krzysztof Pijarski – artysta wizualny, badacz, edukator i kurator. Profesor w School of Form na Uniwersytecie SWPS w Warszawie, a także członek Laboratorium Narracji Wizualnych przy Państwowej Wyższej Szkole Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej im. Leona Schillera w Łodzi (vnLab.org), które założył i współprowadził w latach 2019–2024. Znaczną część swojej pracy w vnLab poświęcił Pracowni Narracji Interaktywnych, gdzie realizował filmy interaktywne, a także inne formy – szczególne transmedialne – o charakterze narracyjnym i archiwalnym. Jego praca z obiektami oprawionymi zaowocowała założeniem kolektywu PubLab, który zbudowany jest na jego wizji publikacji webowych jako produktu ewolucji książki drukowanej. Dąży do wypracowania przekonujących wizualnych form myślenia takich jak: esej wizualny, atlasy czy analogie. Jako artysta skupia się przede wszystkim na estetycznym – a więc oddziałującym na zmysły – wymiarze tego, co poznawcze, polityczne i etyczne, na tworzeniu wizualnych archeologii instytucji i dyskursów czy biografii ludzi i rzeczy. Opublikował książki o Allanie Sekuli, Michaelu Friedzie, Thomasie Struthcie i Zofii Rydet. Jest redaktorem założycielem pisma „Widok. Teorie i Praktyki Kultury Wizualnej” (pismowidok.org).

Skip to content