Aleksandra Nowysz, Lepsze jutro

Kuratorka: Joanna Rzepka-Dziedzic

 

W dyskursie urbanistycznym istnieje podział na to, co miejskie (urban), i to, co wiejskie (rural). Pewne cechy krajobrazowe przypisywane są więc jedynie miastom, a inne wyłącznie terenom wiejskim. Dla przykładu rolnictwo zalicza się do zagadnień ruralistyki, a nie urbanistyki. Z raportu Urban Agriculture wynika jednak, że około ośmiuset milionów mieszkańców miast na całym świecie zajmuje się uprawą.

Rozdział urbanistyki i funkcji agrarnej jest następstwem przemian związanych z rewolucją przemysłową. Powiększanie się miast oraz zdobycze technologiczne umożliwiające transport towarów do odległych miejsc spowodowały separację produkcji rolnej od konsumenta. Zagadnienia związane z zaopatrzeniem metropolii w żywność oraz konsekwencje przestrzenno-społeczne procesów industrializacji były impulsem do powstania koncepcji miast utopijnych, jak chociażby Garden-cities (E. Howard), Broadacre (F.L. Wright) oraz New Regional Pattern (L. Hilberseimer). W tych i innych koncepcjach hybryd urbanistyczno-agrarnych rolnictwo traktowano jako istotny czynnik kształtujący miasto.

Przykładem zrealizowanej koncepcji miejskiej przestrzeni agrarnej są ogródki działkowe. Pierwsze założenia działkowe stanowią spuściznę po socjalnych ideach ery przemysłowej. Współcześnie działki są miejscem alternatywnym funkcjonującym poza paradygmatem maksymalizacji zysku. Baśniowa estetyka cyklu fotograficznego Lepsze jutro ma podkreślić utopijny wymiar ogródków działkowych. Szukając utopii w miejscu realnym, chciałam zwrócić uwagę na alternatywne możliwości budowania habitatu ludzkiego oraz kwestię etyki środowiskowej. Ogrodnik, aby cieszyć się plonami, musi podporządkować swoje działania dynamice natury. Takie podejście jest przeciwne rolnictwu przemysłowemu, gdzie natura stanowi jedynie eksploatowane zasoby.

.

Aleksandra Nowysz (ur. 1987 we Wrocławiu) – architektka i fotografka, badaczka architektury miejskiego rolnictwa. W 2019 roku uzyskała stopień doktora w dyscyplinie Architektury i Urbanistyki Politechniki Wrocławskiej, a od 2016 roku studiuje w Instytucie Twórczej Fotografii w Opawie. Absolwentka Programu Mentorskiego Sputnik Photos. Laureatka wrocławskiego Stypendium im. Jerzego Grotowskiego w zakresie sztuki. Autorka projektów fotograficznych dotyczących architektury wernakularnej i krajobrazu. Jej prace wystawiano m.in. we wrocławskiej galerii BWA Studio oraz w galerii Photon w Wiedniu i Lublanie.